Ultimate Frisbee: Meer dan alleen maar overgooien

Thor van den Berg, speler/coach van de Leidse studentenfrisbeeclub Panic, maakt een sierlijke ’layout’, waarbij hij de frisbee al duikend vangt.

Thor van den Berg, speler/coach van de Leidse studentenfrisbeeclub Panic, maakt een sierlijke ’layout’, waarbij hij de frisbee al duikend vangt.© Foto Taco van der Eb

Haniff Harharah
Leiden

Bijna iedereen heeft het weleens gedaan: overgooien met een frisbee. Op de camping, op het strand of op een veld. Maar dat er ook een serieuze sport uit is voortgekomen die in teamverband wordt beoefend, is voor veel Nederlanders nog een relatief nieuw fenomeen. ,,Een lekkere worp geeft hetzelfde gevoel als met een knuppel tegen een honkbal slaan.’’

Ultimate Frisbee is een sport die veel gelijkenissen heeft met American football en rugby. Het wordt gespeeld in teams van zeven personen, op (kunst)gras ter grootte van ongeveer een voetbalveld.

De bedoeling van het spel is dat je de schijf of ‘disc’ – zoals een frisbee ook wel wordt genoemd – naar de ‘end zone’ aan de andere kant van het veld brengt. Een score levert één punt op.

Grootste verschil is dat lopen met de frisbee niet is toegestaan. En je mag elkaar ook niet aanraken. Zodra de schijf op de grond valt, is die voor de tegenstander. ,,Je bent voornamelijk aan het rennen om vrij te komen’’, zegt Thor van den Berg (25), speler én coach van de Leidse studentenvereniging Panic, die aan de Universiteit Leiden zit en pas bestaat sinds 2007.

Meerderheid

Een wedstrijd duurt zeventig minuten, met een korte rustpauze. Wie het eerst vijftien punten heeft, of anders de hoogste score als dat aantal niet wordt gehaald, wint. Landelijk gezien zijn mannen zwaar in de meerderheid bij Ultimate Frisbee, hoewel het zowel gemengd als gescheiden wordt gespeeld.

De sport is eind jaren zestig ontstaan in de Verenigde Staten. Daar doen inmiddels miljoenen mensen aan Ultimate Frisbee.

Ook andere landen hebben het omarmd, met als gevolg dat Ultimate Frisbee zelfs officieel door het Internationaal Olympisch Comité (IOC) wordt erkend, zij het dat het nog nooit op de Olympische Spelen is geweest.

In eigen land ligt het niveau nog niet zo hoog als bijvoorbeeld in Amerika, Canada of Japan. Nederland telt ‘slechts’ een dertigtal teams, waardoor er grofweg om de maand een competitiedag wordt gespeeld in steden als Eindhoven, Groningen en Zwolle. Op zo’n dag speel je soms vier wedstrijden. ,,Dan ben je wel aardig kapot’’, geeft Van den Berg toe.

Panic is de laatste jaren gepromoveerd van de vijfde naar de derde divisie, het hoogste niveau waar de Leidse club tot nu toe actief op is geweest. Die opmars maakte Van den Berg ook mee. Hij kwam in aanraking met Ultimate Frisbee tijdens een bezoek aan het Universitair Sportcentrum (USC) Leiden, waar Panic gedurende het indoorseizoen traint en speelt.

Hij had nog nooit eerder van de sport gehoord. ,,Ik voetbalde, maar het enige wat ik kon, was snel rennen. Een huisgenoot wees me op Ultimate Frisbee. In het eerste opzicht denk je: frisbee, dat kan niet echt veel van een sport zijn. Maar ik had me vergist, want ik deed een keer mee en was gelijk helemaal kapot. Het is echt niet alleen maar overgooien, je moet wel tot het uiterste gaan.’’

Kennismaking

Zijn huis- en teamgenoot Frank Ravoo (22) had een vergelijkbare kennismaking met de sport. Hij hockeyde, maar daar had hij na zijn middelbare schooltijd geen zin meer in. Dus probeerde hij andere sporten als lacrosse, rugby en American football, maar niets beviel hem, totdat Ultimate Frisbee op zijn pad kwam.

,,Gooien heb ik altijd al fantastisch gevonden’’, zegt hij. ,,En ik frisbeede al vaak met m’n vader. Ultimate Frisbee is best technisch. Er komt flink wat inzicht bij kijken, zoals het lezen van ruimte. Een succesvolle pass geeft best wel veel voldoening. Een lekkere worp is net als met een knuppel tegen een honkbal aan slaan. Of een strakke pass in het hockey.’’

Van den Berg – toekomstig clubvoorzitter – en Ravoo nemen bij Panic nadrukkelijk het voortouw. Behalve twee keer per week trainen duiken ze ook zelfstandig het krachthonk in. De vereniging is in een jaar tijd gegroeid van 34 naar 46 leden. Daardoor heeft Panic nu outdoor twee teams en indoor (vijf tegen vijf) mogelijk zelfs drie teams.

Uitzonderlijk is dat Ultimate Frisbee zonder scheidsrechters wordt gespeeld. ,,Je beoordeelt de tegenstander na een wedstrijd wel op sportiviteit, van 1 tot 5’’, verklaart Ravoo. ,,Maar eigenlijk zijn er nooit conflicten. Het is uniek hoe teams met elkaar omgaan. Na de wedstrijd praat je meestal in een cirkel na met het andere team. Heel vet.’’

Meer nieuws uit Sport Regionaal

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.