Wat nou stress? Er is geen leeuw!

Binnert Glastra

Stress bestond nog niet toen ik geboren werd. Correctie: het bestond wel, maar niemand had het erover. Je had moeite om de eindjes aan elkaar te knopen, je werd ontslagen, je huwelijk was slecht, je kind kwam onder een auto en dat heette: tegenslag, verdriet, botte pech, het leven.

In de jaren dertig van de vorige eeuw was er een Oostenrijkse onderzoeker die ratten in een laboratorium elektrische schokken gaf, allerlei stoffen inspoot en ze de staart afsneed. Hij ontdekte dat dat leidde tot - hoe wonderlijk - verhoogde bloeddruk, versnelde ademhaling en een op hol geslagen hart.

Die onderzoeker, Hans Selye, noemde in 1936 in het blad Nature de verschijnselen die hij had gezien bij de mishandelde ratten het ’algemene aanpassingssyndroom’. Tien jaar later, in 1946, doopte hij het ’stress’. Maar pas twintig jaar later, midden jaren zestig, werd stress bekend bij het grote publiek.

Psychiaters stelden lijstjes op met stressvolle levenservaringen en kenden daar punten aan toe. Dood van een naaste stond bovenaan met honderd punten, een bekeuring onderaan met 11 punten. De stresstombola was geopend.

Nu komen we om in de stress: werkstress, relatiestress, keuzestress, acute stress, chronische stress, stapelstress, stress door overbelasting, stress door verveling en, boven de leeggepompte gasbel van Groningen, aardbevingsstress.

Er zijn geen leeuwen en beren op de weg, maar toch zijn we in voortdurende staat van paraatheid. Twijfelend tussen vechten en vluchten. Hartstikke ongezond.

Er wordt ook flink geld aan verdiend. Op internetsites kun je een ’stressvrij leven’ in je winkelwagentje stoppen of de cursus ’snel van je stress af in vier stappen’ kopen. Daar zou je op zich al stress van krijgen.

Er zijn heel veel manieren om je stressniveau tijdelijk een beetje te verlagen. Er is maar een recept dat echt werkt. Duurzaam, zoals dat tegenwoordig heet. Je post open maken en beantwoorden, vragen stellen over wat je niet begrijpt, problemen aanpakken in plaats van voor je uit schuiven en beseffen dat het leven niet altijd leuk is.

Makkelijker kunnen we het niet maken.

Het goede nieuws is: de laboratoriumratten van Selye waren machteloos. Wij zijn dat niet.

Meer nieuws uit Leiden

Net Binnen

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.