Gehandicapten slachtoffer van ruziënde politiek en bedrijfsleven

Gehandicapten slachtoffer van ruziënde politiek en bedrijfsleven
In de filialen van Happy Tosti in Leiden en Hoofddorp werken vier Bollenstrekers die minder moeten gaan werken.
© Archieffoto Taco van der Eb
Bollenstreek

Arbeidsgehandicapten in de Bollenstreek voelen zich gestraft en maken zich zorgen over hun toekomst. Door verschraling van subsidies die werkgevers krijgen, zien mensen met een beperking hun kansen op de arbeidsmarkt slinken.

De schuldigen zijn de gemeenten die deze bezuinigingen hebben doorgevoerd, vindt het bedrijfsleven. Nee, zeggen de gemeenten op hun beurt, het bedrijfsleven mag best wat meer betalen voor hun werknemers met een beperking.

„De balans is weg”, legt wethouder Adri de Roon van Lisse en voorzitter van de ISD Bollenstreek uit. Het samenwerkingsverband van Noordwijk, Noordwijkerhout, Teylingen, Lisse en Hillegom heeft per 1 januari dit jaar het aantal uren waarover een subsidie kan worden ontvangen, teruggebracht van 40 naar 25,5. Hij vindt dat de overheid in vergelijking met bedrijven te veel betaalt.

Populaire subsidie

De ’loonkostensubsidie’, zoals de regeling heet, gaat in de Bollenstreek aan zijn eigen populariteit ten onder. In een paar jaar tijd is het budget van een paar duizend euro per jaar gestegen naar 90.000 euro voor de eerste drie maanden van 2018. Een onhoudbare stijging, vindt De Roon. Als deze groei zich doorzet, is de ISD jaarlijks een half miljoen euro kwijt aan de loonkostensubsidie.

Hij verwacht dat ook andere gemeenten gaan snijden in de kosten. Zover is het echter nog niet. Bedrijven die met arbeidsbeperkten werken, hebben nog geen problemen ondervonden in omliggende dorpen en steden als Katwijk en Leiden. Volgens een landelijk opererende stichting die zich hard maakt voor mensen met minder kansen op de arbeidsmarkt, de Start Foundation, is de Bollenstreek zelfs de enige regio in Nederland die de subsidie heeft aangescherpt.

Happy Tosti

Toch maken ook bedrijven buiten de Bollenstreek zich grote zorgen. Bij filialen van Happy Tosti in Hoofddorp en Leiden werken vier Bollenstrekers die meer uren maken dan waarvoor de nieuwe subsidie geldt. „Die mensen hebben na 25,5 uur werken niet opeens hun handicap verloren”, zegt Sam Holtus, eigenaar van de lunchrooms die veel arbeidsbeperkten in dienst heeft. Hij kan niet, zoals de ISD wil, een groter deel van het loon ophoesten. „We zijn een commercieel bedrijf met een businessmodel, die ruimte hebben we gewoon niet.”

Het in Sassenheim gevestigde Verscentrum Nederland is een ander bedrijf dat problemen verwacht. Donderdag legde de groothandel in deze krant uit dat veertien werknemers waarschijnlijk gekort gaan worden in hun uren. Donderdagavond vond een gesprek plaats tussen de ISD en het bedrijf. Dat verliep volgens beide kampen ’onvriendelijk’ en ’niet constructief’.

Ondernemersorganisaties maken zich ondertussen ook boos over de opstelling van de bollengemeenten. „Dit kan de overheid niet maken”, zegt Alfons Morssink van Bedrijfsleven Bollenstreek en VNO NCW. „Dit moet worden teruggedraaid. Wij staan volledig achter Verscentrum Nederland.”

In onzekerheid

Terwijl een oplossing zich niet wil aandienen en beide kampen elkaar de zwartepiet blijven toespelen, leven tientallen arbeidsgehandicapten in en om de Bollenstreek in onzekerheid.

„Ik werk met plezier veertig uur in de week”, zegt een 42-jarige Hillegommer die ondanks zijn autisme als chauffeur werkt bij Verscentrum Nederland. Omdat hij bang is dat praten met de krant zijn carrièrekansen negatief zal beïnvloeden, houdt hij zijn naam liever binnenskamers. „Als ik opeens maar iets van twintig uur kan werken, kan ik niet rondkomen. Dan moet ik misschien zelfs mijn auto wegdoen.”

De Hillegommer heeft alvast uitgerekend hoeveel hij erop achteruitgaat als de bezuiniging doorgaat en het bedrijf hem minder laat werken. Hij verdient nu bijna 1600 bruto en dat wordt minder dan 1000 euro. „Huur, zorgverzekering, internet, auto en nog meer dingen”, somt hij op. „Ik heb 1100 euro aan vaste lasten.”

In het verleden, toen hij in de bijstand zat, ging het niet lekker met hem. „Thuiszitten is niet goed voor me. Op het werk is het leuk en dat werkt ontspannend. Ik ontmoet hier andere mensen.” Hij vreest het moment dat hij een nieuw contract voor minder uren krijgt. „Ik word gestraft omdat ik werk heb, zo voelt het.”

Onrechtvaardig

Een collega van een andere afdeling, is het met hem eens. „Werk moet toch lonen”, vraagt een 25-jarige orderpicker uit Noordwijk zich hardop af. Hij heeft ADD en door zijn verminderde concentratievermogen werkt hij trager. „Met de nieuwe regeling krijg je hetzelfde als iemand in de bijstand. Waarom zou je dan nog gaan werken?”

Zelf weet hij maar al te goed waarom hij werkt. Hoewel hij in het verleden vaak is ontslagen omdat ’ze me niet snel genoeg vonden’, werkt hij graag veertig uur in de week. Hij wil groeien, zegt hij. „Dan doe je je best en word je zo behandeld. Het voelt onrechtvaardig. Ik maak me zorgen om mijn financiën en toekomst. Stel, ik kom thuis te zitten en kan niks leuks doen omdat ik het geld niet hebt, dan bereik ik een dood punt in mijn leven.”

Schoolverlaters

Schoolverlaters kunnen ook problemen verwachten, weet Gep Rietkerk. Hij is stagecoördinator bij het Katwijkse Limes Praktijkonderwijs en leidt veel Bollenstrekers op. Onlangs had hij een jongen met een beperking gekoppeld aan een hovenier. Omdat Rietkerk en de hovenier toen nog niet van de nieuwe regeling op de hoogte waren, gaat die jongen voor meer dan 25,5 uur aan de slag. Dat was de bedoeling in ieder geval. De stagecoördinator verwacht dat dat niet meer doorgaat.

Het gaat volgens hem om tientallen Bollenstrekers die per jaar van school komen en dus gevolgen gaan ondervinden van het verschraalde subsidiebeleid.

„Het probleem wordt te eenzijdig bij de gemeenten gelegd”, vindt Adri de Roon, de wethouder uit Lisse en de voorzitter van de ISD. „Ik kaats het weer terug naar de werkgevers. De overheid en het bedrijfsleven zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor de werkgelegenheid van arbeidsbeperkten. Ik vind het kwalijk dat bedrijven over de rug van deze mensen het spel spelen.”

Koehandel

De gemeenten hebben, hoewel de verschraalde regeling al is ingegaan, aan Verscentrum Nederland een overgangsperiode van een jaar aangeboden. „Zodat het bedrijf zich kan voorbereiden”, legt De Roon uit. Het bedrijf ontkent een concreet voorstel te hebben binnengekregen.

Wel zou er zijn gesproken over de mogelijkheid het aantal uren die voor subsidie in aanmerking komen iets te verhogen. „Ik heb tegen deze koehandel ’nee’ gezegd”, zegt directeur Boudewijn van der Kroft van het Verscentrum. „We gaan geen handjeklap doen. Het gaat hier over mensen.” Toch wil hij graag in dialoog met de gemeenten blijven, maar na het onvriendelijke gesprek van donderdag is nog geen nieuwe datum geprikt.

Meer nieuws uit Duin- en Bollenstreek

Keuze van de redactie