Premium

’Serie ’13 reasons why’ bij kind weghouden heeft geen zin’

’Serie ’13 reasons why’ bij kind weghouden heeft geen zin’
Katherine Langford speelt Hannah in de veel besproken serie 13 Reasons Why.
© AP
Beverwijk

Menig puber kijkt naar de Netflix serie ’13 reasons why’ die gaat over de zelfmoord van de tiener Hannah. De serie ontvangt veel lof maar ook kritiek omdat deze mogelijk jongeren zou kunnen aanzetten tot zelfdoding. ,,De serie weghouden bij je kind of erger nog; verbieden, heeft geen zin’’, zegt klinisch psycholoog Carina Ros van het Rode Kruis Ziekenhuis in Beverwijk. ,,Gebruik het als kans om het onderwerp bespreekbaar te maken.’’

De Netflix serie kwam eind maart uit en werd binnen mum van tijd een wereldhit. De tiener Hannah pleegt zelfmoord en een doos ingesproken cassettebandjes na waarop ze uitlegt hoe mensen in haar omgeving hebben bijgedragen aan haar besluit er een eind aan te maken. Dertien bandjes, dertien afleveringen verslavende televisie waarin uiteindelijk expliciet te zien is hoe de tiener haar leven beëindigt.

,,Dat heeft op de ene tiener een afschrikwekkende werking maar voor de andere kan het een aanzet zijn. Het zou mogelijk kopieergedrag in de hand kunnen werken, of de indruk geven dat zelfdoding een oplossing is’’, zegt Ros. ,,Er zijn meerdere voorbeelden uit het verleden die hebben aangetoond dat een film waarin iemand zelfmoord heeft gepleegd, kan aanzetten tot zelfdoding. Met name wanneer iemand zich kan identificeren met de die betreffende persoon uit de film.’’

Social media

De serie is onder pubers gesprek van de dag, op school en via social media. Vrijwel elke tiener heeft er wel over gehoord, kijkt er naar of heeft de hele serie al gezien. ,,Weghouden lukt niet, dus dat zou ik ook niet proberen’’, zegt Ros. ,,Maak er het beste van en praat erover. Een kind moet leren dat neerslachtigheid, tegenslagen, somberheid en verdriet ook bij het leven horen. Laat merken dat je snapt dat er soms een verlangen is om niks meer te voelen en dat zelfdoding dan een oplossing lijkt te zijn. Maar een kind moet vooral leren dat zulke problemen en gevoelens weer over kunnen gaan, zijn op te lossen en het normaal is om erover te praten.’’

Ideaal is dat ouders regelmatig de kans bieden om zaken bespreekbaar te maken. ,,Bijvoorbeeld door op een vast moment te bespreken wat er leuk was aan de afgelopen dag en wat er juist niet leuk was. Jong geleerd is oud gedaan, dat gaat ook hier op. Je kunt er op peuterleeftijd al mee beginnen. Het kind leert dat het ook over nare dingen met je kan praten. Dat kan door ’s avonds samen aan tafel te eten, of tijdens de afwas of een wandeling.’’

Ouders die dat niet doen hebben nog steeds een kans, weet Ros. ,,Kinderen zijn flexibel, begin er alsnog over. Je kunt zeggen: ’gek hè, we hebben het eigenlijk nooit over nare dingen’. Of: ’Vind je het ook niet raar, als je je been breekt staat de hele buurt voor je klaar maar als je je somber voelt lijkt het wel of je er alleen voor staat’’’, legt ze uit.

,,Je kunt jezelf als voorbeeld stellen en beschrijven wat je zelf doet als je eens een slechte periode hebt. Het kan zelfs werken om met iemand anders op zo’n manier een onderwerp te bespreken dat je kind het ook kan horen. Die oren van die pubers zitten heus niet dicht. Ze pikken meer op dan je denkt. Het is zorgelijk als ze zich gaan afzonderen, niet meer aan tafel verschijnen en helemaal geen contact meer willen. Dat hoeft natuurlijk niet op suïcide uit te lopen maar het is wel een signaal dat je als ouder iets moet doen. Een puber kan een (nog onontdekte) psychische stoornis hebben. Als ouder voel je je waarschijnlijk heel erg verantwoordelijk voor het welzijn van je kind maar dat wil niet zeggen dat je alles aan narigheid kan voorkomen.’’

Sommige kinderen hebben geen thuissituatie waarin ze met hun ouders kunnen praten. ,,Zulke kinderen kunnen elders ook die uitlaatklep vinden. Een docent, een buurvrouw of bij de moeder van een klasgenoot. Het allerbelangrijkste, voor ieder kind, is dat het voelt dat het gezien wordt.’’

Meer nieuws uit Nieuws

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.