Luisterfestival: verhalen zonder haardvuur

Mark Kneppers en Yaël Vinckx nemen hun publiek mee in de geschiedenis van de popmuziek.

Mark Kneppers en Yaël Vinckx nemen hun publiek mee in de geschiedenis van de popmuziek.© Foto Hielco Kuipers

Theo de With
Leiden

Ademloos luisteren, terwijl het haardvuur knispert. Zo moet het vroeger op lange winteravonden zijn geweest in de tijd dat er nog geen televisie of andere media bestonden.

De Leidse cultuurinstelling BplusC en het Taalmuseum ondernamen zaterdag een poging om die tijd te laten herleven. Bij de eerste editie van het Leids Luister Festival kon het publiek zich aan drie verhalen laven. Er kon onder meer worden gekozen uit vertellers als schrijver Jeroen Windmeijer, mimespeler Hakim en bibliothecaris Ingrid Pot van Erfgoed Leiden.

Mijn route voert als eerste naar het Kunsthuis Leiden aan de Nieuwstraat. Onder de schilderijen zit Jos van den Broek klaar op een klapstoeltje. De hoogleraar wetenschapscommunicatie is inmiddels met emeritaat, maar trakteert zijn gehoor toch op een minicollege over de zwaartekracht. ,,Ik had een iets jonger publiek verwacht’’, zegt hij eerlijk. Zijn verhandeling over zwaartekracht op de maan mondt uit in een sprookje over een olifant, die graag ballerina wil zijn. Op aarde wordt ze uitgelachen, maar na een illegale ruimtereis blijkt deze Elly op de maan wel lichtvoetig te kunnen dansen. ,,Zwaartekracht is een gek ding’’, besluit Van den Broek. ,,Maar dat mannetje op de maan? Dat is geen mannetje, dat is Elly de olifant.’’

Langspeelplaten

Buiten is het inmiddels donker. Over de uitgestorven Hooglandse Kerkgracht wandelt de groep naar een monumentaal woonhuis aan de Oude Rijn. Schrijfster en journaliste Yaël Vinckx wacht ons op in de voorkamer, die van vloer tot plafond is volgestouwd met langspeelplaten. Het is de collectie van haar partner Mark Kneppers, bekend van vroeger Wipneus & Pim en nu van Kraak en Smaak.

Zij hebben samen een mooi concept bedacht voor het Leids Luister Festival. Yaël vertelt over het turbulente leven van concertorganisator Willem Venema, over wie zij het boek ’Volgens Willem’ schreef. Mark laat ondertussen muziekfragmenten horen, die met het verhaal samenhangen. Het wordt een soort popquiz. Als het intro klinkt, mag het publiek raden welke band het is. Een man op de tweede rij weet het steeds als eerste. ,,Jij mag niet meer meedoen’’, grapt Yaël.

Ze neemt de luisteraars ook mee naar de jaren ’80 toen de Groenoordhallen soms werden gebruikt voor concerten. ,,De koeienvlaaien moesten eerst van de vloer worden geschraapt. In januari 1982 had ik daar mijn eerste concert: The Police. Drie maanden later trad Queen er op. Ook U2 stond in 1982 in de Groenoordhallen, maar nog als voorprogramma van The Talking Heads.’’

Blaarkoppen

Het half uur vliegt voorbij. Henri Lenferink is onze derde verteller. Zonder ambtsketen wacht hij zijn publiek op in de directeurskamer van de openbare bibliotheek. Verrassend genoeg heeft Leidens burgemeester een verhaal over blaarkoppen, de koeiensoort die in het verleden de weilanden in de omgeving domineerde. Zijn betoog eindigt in een lofzang op de Leidse boerenkaas. ,,Nog vragen?’’, zegt Lenferink tot slot. ,,Nee’’, antwoordt een bezoekster ad rem. ,,Ik wil liever proeven.’’ Helaas de kaasblokjes ontbreken, net als het haardvuur dat dit luisterfestival helemaal compleet had gemaakt.

Meer nieuws uit Leiden

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.