Bij Statenverkiezingen kun je stemmen op een lokale partij

Bij Statenverkiezingen kun je stemmen op een lokale partij
Bernard Minderhoud, Ina Mantjes en Kees Schrama van Lokale Partij Zuid-Holland bij het provinciehuis in Den Haag.
© foto taco van der Eb
Leiden

Op woensdag 20 maart zijn er verkiezingen voor de Provinciale Staten. Wat zal het worden? De landelijke politieke partijen gaan voor beide verkiezingen campagne voeren. Maar voor de provinciale verkiezingen is er ook een alternatief: stemmen op een lokale politieke partij. Dat kan via de LPZH, de Lokale Partijen Zuid-Holland.

De vorige provinciale verkiezingen liepen uit op een teleurstelling voor de lokale partijen, maar dat heeft ze er niet van weerhouden het dit jaar nog een keer te proberen.

Met oud-wethouder Bernard Minderhoud als aanvoerder en met steun van de landelijke koepel van lokale partijen, doet Lokale Partijen Zuid-Holland (LPZH) een nieuwe poging tot Provinciale Staten door te dringen om ook daar het ’lokale geluid’ te laten horen.

Het lijkt een tegenstelling: een lokale partij die meedoet aan de provinciale verkiezingen. Maar dat is een schijntegenstelling, menen de lokale partijen die zich hebben aangesloten bij de LPZH (Lokale Partijen Zuid-Holland). ,,Je hebt als gemeente linksom of rechtsom te maken met de provincie. Je moet de stap naar de provincie maken, anders bereik je lokaal niets.’’

Lijsttrekker Bernard Minderhoud, voormalig wethouder voor Gemeentebelangen Pijnacker-Nootdorp, is stellig als hij het belang van de provincie beschrijft. Stel dat de provincie niet de wegenbouw coördineert.

Dan zou een gemeente een weg kunnen aanleggen die doodloopt bij de gemeentegrens, omdat de buurgemeente geen trek heeft in een laag asfalt. ,,Alle gemeenten hebben er mee te maken. De provincie is ook de eerste laag tussen rijk en gemeente. Als je niet in de provincie zit, sta je altijd met 1-0 achter.’’

De nieuwe poging van de lokale partijen om in Provinciale Staten te komen, heeft volgens het bestuur van LPZH een betere kans van slagen dan die van vier jaar geleden.

Kees Schrama, voorzitter en vier jaar geleden de initiatiefnemer van de bundeling van lokale partijen: ,,We hebben nu een betere aanpak. Er is een betere spreiding door de provincie van deelnemende partijen. En we werken nu samen met OSF, de koepel van lokale partijen. Bij landelijke partijen worden programma’s landelijk vastgesteld, bij ons komt de actie voor programma’s en beleid van onderop.’’

Eigen geluid

Die betere kans is voor Bernard Minderhoud vanzelfsprekend. ,,Je doet alleen mee als je denkt dat je zetels zal halen. Er is heel veel vraag naar een eigen geluid. Mensen zeggen: hier is het net even anders dan landelijke partijen denken. Een gemene deler past nergens.’’

Volgens het bestuur van LPZH is er een omslag gaande bij de lokale partijen in de provincie. De partijen beginnen te beseffen dat het belangrijk is zich breder te laten gelden dan alleen in de eigen gemeente. Het is een proces van bewustwording, aldus Ina Mantjes, vicevoorzitter van LPZH en fractievoorzitter van Gemeentebelangen Pijnacker-Nootdorp.

,,Dertig procent van de kiezers heeft lokaal gestemd. Dat moet toch zetels kunnen opleveren in de provincie? Zeker met de steun van de Onafhankelijke Senaatsfractie, de OSF. Daarmee krijgen wij voor de campagne dezelfde subsidie als de landelijke partijen.’’

,,Door het bundelen van de krachten wordt het meer dan alleen liefdewerk oud papier. Zonder fondsen voor een campagne verlies je het altijd van landelijke partijen’’, betoogt Minderhoud. De OSF brengt overigens niet alleen geld mee, maar ook kennis. De OSF heeft, net als de landelijke partijen, een partijbureau en een wetenschappelijk instituut. LPZH kan op deze wijze meeliften met OSF.

Het belang van de OSF is helder: De Eerste Kamer wordt na de Statenverkiezingen door de leden van Provinciale Staten gekozen. De tegenprestatie voor de LPZH komt dan ook na die provinciale verkiezingen, als de LPZH-statenleden worden geacht op een OSF-kandidaat te stemmen. ,,Zuid-Holland is de dichtst bevolkte provincie en de stem van een Statenlid telt zwaar bij de samenstelling van de Eerste Kamer. OSF is dus blij dat wij erbij zijn’’, zegt Ina Mantjes.

Het is gebruikelijk dat landelijke kopstukken zich met de provinciale verkiezingen bemoeien, omdat de volksvertegenwoordigers in de provincie de Eerste Kamer kiezen. En gezien de krappe meerderheid voor het kabinet-Rutte zet de landelijke politiek extra in op de aanstaande gang naar de stembus.

,,Landelijke kopstukken zullen debatten houden, campagne voeren. Maar de mensen willen weten wat er in hun eigen achtertuin gebeurt. Mensen willen weten wat het voor hén betekent. Het zijn de lokale partijen die het antwoord hebben’, aldus Bernard Minderhoud.

Leefbaar Leiden

Aan de LPZH doen veertien lokale partijen mee. Van Katwijk en Lisse tot Krimpen aan den IJssel, Brielle en Gouda. Opvallend is dat de partij Leefbaar Leiden een van de deelnemende partijen is, terwijl die in Leiden niet meer aan de verkiezingen heeft meegedaan. Andere lokale politieke partijen in de omgeving van de Leiden die op de lijst staan komen uit Wassenaar, Noordwijkerhout en Kaag en Braassem.

Om botsingen tussen de deelnemende lokale partijen te vermijden, heeft LPZH een partijprogramma opgesteld. ,,De vorige keer hadden we geen programma. Nu is de gemeenschappelijke deler in een partijprogramma vastgelegd’’, aldus Kees Schrama. ,,Als er conflicten zijn, dan moet je proberen afspraken te maken’’, vult Bernard Minderhoud aan.

Een programma was hard nodig, vult bestuurslid Chris Hottentot aan. Hij is in zijn gemeente Nissewaard (de fusiegemeente van Spijkenisse en Bernisse ten zuiden van Rotterdam) fractievoorzitter van Nissewaard Lokaal. ,,Als er geen partijprogramma is, blijft de discussie abstract. Het is belangrijk dat wij lokaal blijven, maar tegelijk dat wij de lokale belangen verwoorden in een provinciaal programma.’’

In het programma legt LPZH vooral de nadruk op een grotere rol voor gemeenten bij het invullen van ruimte, bedrijventerreinen en wegenaanleg. Het is nu de provincie die de inrichting van de ruimte bepaalt: kunnen dorpen en steden wel of niet uitbreiden, waar komen bedrijventerreinen, wat blijft er over voor natuur en recreatie? De rol bij deze beslissingen moet meer naar gemeenten, want luistert de provincie wel goed naar de inwoners, vraagt LPZH zich af.

Openbaar vervoer

Aparte vermelding verdient het openbaar vervoer. Dat moet ook in de kleinste kernen beschikbaar zijn, meent de partij. Dat is nu niet altijd het geval. En ontbrekende schakels in de verbindingen moeten snel worden opgelost, in overleg met de gemeenten.

Ook in het debat over Schiphol neemt LPZH een standpunt in: De overlast van aanvliegroutes van het luchtvaartverkeer moet goed in de gaten worden gehouden. Daarbij streeft de partij ernaar dat de overlast wordt teruggedrongen. ’Toename van hinder door het vliegverkeer mag niet gebeuren. Dit geldt extra voor gebieden waar de combinatie van luchtverkeer met HSL en/of met snelwegen zorgt voor een stapeling van geluid- en luchtvervuiling’, aldus het programma.

Met het programma bij de hand en de steun van de landelijke OSF zijn de verwachtingen hooggespannen. ,,Ja, we denken dat we het wel halen’’, zegt Ina Mantjes. ,,We hebben een heel logisch verhaal’’, vult Bernard Minderhoud aan. ,,Politiek is geen rocket science. De landelijke politiek gaat zich er zeker mee bemoeien, maar de mensen willen weten wat het betekent in hun dorp. Wij mikken op de steun van de kiezers die bij de gemeenteraad hebben gestemd op lokale partijen. Het is simpel: Of je stemt niet, of je stemt lokaal.’’

Dit artikel is onderdeel van een serie over lokale politieke partijen, mede mogelijk gemaakt door het Leids Media Fonds.

Meer nieuws uit Leiden

Keuze van de redactie