Premium

Discussie over het werk van de GOM is hard nodig

Discussie over het werk van de GOM is hard nodig
Het bedrijf van Damen Beheer aan de Torenlaan waar drie GOM-woningen moeten komen.
© Archieffoto
Teylingen

De GOM ligt onder vuur. In de andere Bollenstreekgemeenten hoor je er nog steeds weinig over, maar in Teylingen zet de politiek steeds grotere vraagtekens bij nut, noodzaak en werkwijze van de Greenport Ontwikkelings Maatschappij Bollenstreek.

Voor een deel is dat onwetendheid over wat er al in 2006 is afgesproken in de zogeheten Gebiedsuitwerking Haarlemmermeer-Bollenstreek. Net als nu werd er destijds naarstig gezocht naar woningbouwlocaties, waarbij de Bollenstreek nadrukkelijk in beeld was. Uiteindelijk ontsprong de Bollenstreek grotendeels de dans met een beroep op het bollencomplex. Overigens is van de toenmalige afspraken over 1500 woningen op de Zanderij in Hillegom, 600 woningen op Bronsgeest en 200 woningen bij Piet Gijs nog niets terechtgekomen. Onderdeel van de afspraken was verder de bouw van 600 Greenportwoningen – al kregen ze die naam pas later - in het buitengebied om geld te verdienen voor opknappen van het landschap en het veilig stellen van de bollenteelt door onder meer herverkaveling.

Het duurde nog een aantal jaren voordat de GOM met die klussen aan de slag ging. Nu de bouw op stoom is gekomen, komen ook de bezwaren. En de bezwaarmakers hebben zeker een punt: oude schuren, kassen en bedrijfswoningen worden gesloopt, maar tot veel meer openheid van het landschap leidt het niet. De Akervoorderlaan in Lisse is exemplarisch: villa’s komen daar op de plek van een bedrijfshal. Voor de Torenlaan in Voorhout en de Zilkerbinnenweg lopen soortgelijke plannen. Daar komt volgens de critici bij dat ook nog goed (her)bruikbare bedrijfshallen worden gesloopt omdat woningbouw nu eenmaal meer geld oplevert. De huidige praktijk drijft daarmee de prijzen van bedrijfsgebouwen en grond op, is een derde kritiekpunt.

Gemeenten

Het weerwoord van GOM-directeur Onno Zwart is dat bij elk project goed wordt gekeken of het bijdraagt aan de doelstellingen en dat uiteindelijk de betrokken gemeente groen licht moeten geven voor elk plan dat de GOM aandraagt. Wij beslissen hier niets op eigen houtje, wil hij maar zeggen.

Vast en zeker, maar de vraag is wat die gemeentelijke invloed feitelijk voorstelt. De GOM is immers opgericht door de gemeenten om expertise in huis te halen die ze zelf niet hebben. Daarnaast hebben de gemeenten zich voor tientallen miljoenen garant gesteld, zodat ze er alle belang bij hebben dat de GOM goed draait. Voor veel raadsleden geldt tenslotte dat ze het raadslidmaatschap er bij doen en dat ze te weinig tijd, kennis en ervaring hebben om echt een inhoudelijk oordeel te kunnen vellen. Het verklaart alles bij elkaar waarom er zo weinig discussie is over het werk van de GOM.

In kringen van kwekers is die discussie er wél, maar die blijft vooral onder de oppervlakte. Want ooit zit je wellicht bij de GOM aan tafel en dan komt eerder geuite harde kritiek wellicht als een boemerang terug, is de redenering. Maar sinds kweker Franck van der Valk een paar maanden in raadszaal in Voorhout de GOM onder vuur nam, komt er kritiek van meer kanten en lijkt er zowaar een discussie op gang te komen.

Discussie

Of dat ook echt gebeurt is nog even afwachten, maar het is te hopen van wel. Natuurlijk, bij al het gemor zal afgunst op collega’s die een mooie deal uit het vuur slepen zeker een rol spelen. En Zwart heeft een punt als hij zegt dat een gesloopt gebouw heel snel is vergeten en dat herverkaveling al evenmin echt zichtbaar is, maar dat die nieuwe villa’s wél in het oog blijven springen.

Dat neemt aan de andere kant kritiekpunten als prijsopdrijving en het met villa’s weer dicht metselen van de door sloop herstelde open ruimte niet weg. Veel meer inzetten op clusterlocaties zoals het Abeelenpark, het lint langs de Voorhouterweg en de nu lopende plannen voor zestig villa’s aan de Eikenhorstlaan en 140 langs de Pilarenlaan kan wellicht een deel van het antwoord zijn. Als duidelijk is waar wel en (vooral) niet wordt gebouwd, heeft speculeren veel minder zin. Ook dat roept natuurlijk vragen op, zoals waar clusterlocaties dan moeten komen en hoe je dan wél oude schuren en kassen tegen de vlakte krijgt.

Om bijna tien jaar na de oprichting een grondige discussie over het functioneren van de GOM te voeren, kan alleen maar winst opleveren. Uitleggen waarom bepaalde keuzes worden gemaakt, alternatieven bespreken: het is ook hard nodig. De GOM heeft immers nog heel veel werk voor de boeg en daarvoor is draagvlak onontbeerlijk. En dan niet alleen bij de betrokken gemeenten, maar ook – en vooral - bij de inwoners en de kwekers voor wie het werk van de GOM uiteindelijk immers allemaal is bedoeld.

Sjaak Smakman

Meer nieuws uit Duin- en Bollenstreek

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.