Premium

Tata Steel probeert RIVM-rapport over grafietregens onderuit te halen vlak voor gezondheidsbijeenkomst

Tata Steel probeert RIVM-rapport over grafietregens onderuit te halen vlak voor gezondheidsbijeenkomst
Honderden bezorgde inwoners van de IJmond woonden de bijeenkomst over grafietregens bij.
© Foto Ronald Goedheer
Wijk aan Zee

Uitgerekend op de avond waarop honderden bezorgde inwoners van de IJmond uitsluitsel hopen te krijgen van het RIVM over de risico’s van Tata’s grafietregens, komt datzelfde staalbedrijf met een ultieme ondermijningspoging: ,,Het rapport van het RIVM is gebaseerd op onvolledig onderzoek, de onrust is voorbarig’’, schrijft de directie van Tata Steel IJmuiden in een mededeling aan al haar medewerkers.

Gedeputeerde Adnan Tekin (Gezondheid, Leefbaarheid en Milieu, PvdA) is onaangenaam verrast door het communiqué van het staalbedrijf. ,,We bespreken vanavond een analyse die is gemaakt door deskundigen van het RIVM. Ik vind de timing van Tata Steel met die mededeling zeer ongelukkig. Een beetje respect naar de omgeving was wel op zijn plaats geweest.’’

Twee weken eerder in hetzelfde dorpshuis presenteerde het staalbedrijf de Roadmap 2030; Een in het format van een natuurmagazine afgedrukte opsomming van onderhouds- en verbetermaatregelen die het staalbedrijf de komende jaren gaat uitvoeren.

Directeur Hans van den Berg van het staalbedrijf ging die avond niet al te diep in op vragen van bezorgde moeders uit Wijk aan Zee. Vragen over de gevolgen van opgroeien in het kustdorp waarop die zwarte regens met zware metalen neerdalen, werden lenig doorgeschoven naar het RIVM, dat vorige week niet aanwezig was.

Bang?

Tekin nam daarover direct het woord gisteravond. ,,Ik kreeg vragen, of ik misschien bang was en daarom niet kwam die avond’’, zei hij.

,,Nou, meneer Tekin is niet snel bang, alleen misschien als het om de gezondheid van mijn kinderen gaat. Het Rijks Instituut voor Volksgezondheid en Milieu heeft op 6 juni afgezegd omdat die avond een avond van Tata Steel was. Het RIVM als onafhankelijk onderzoeksinstituut voelde zich op dat moment ongemakkelijk bij die situatie. Ik was de opdrachtgever van het RIVM-onderzoek en heb daarom bewust besloten tot een aparte informatieavond’’, vertelde hij de honderden aanwezigen uit de gehele IJmond. Tekin kreeg applaus.

Ongewenst

De gedeputeerde leidde de avond in maar maakte al snel plaats voor Joke Herremans van het RIVM. Zij nam voor de overvolle zaal het onderzoek door dat het instituut verrichte op monsters van een grafietregen van 29 maart. Ze sprak over Zeer Zorgwekkende Stoffen zoals lood, vanadium en mangaan. Dat zijn de (zware) metalen waarvan de normen worden overschreden met de zwarte regens van Tata Steel. Maar ze maakte ook kanttekeningen.

,,We hebben de hoogste waarden gehanteerd die we aantroffen van de verschillende stoffen, we zijn uitgegaan van het slechtste scenario. Het is duidelijk dat de blootstelling aan deze stoffen ongewenst is. Maar als ik het zou vergelijken met een stoplicht, dan zou ik zeggen dat de situatie licht-oranje is. We hebben uit de IJmond meer dan driehonderd vragen gekregen over de volksgezondheid. Die gaan we beantwoorden en daarna komen we met een advies over de vraag over er extra onderzoek nodig is.’’

Besloten

Na de algemene inleiding konden de aanwezigen verder praten met medewerkers van het RIVM, de Provincie Noord-Holland, de Omgevingsdienst IJmond en het GGD, aan verschillende tafels die in de zaal stonden opgesteld. Voor ouders met jonge kinderen was er - op verzoek van die ouders - een besloten bijeenkomst in een aparte ruimte.

Daar liepen de emoties zo nu en dan hoog op. Ouders die beschreven hoe hun kinderen luchtwegklachten kregen, ouders die zo wanhopig raken dat ze willen verhuizen. Joke Herremans, die bij deze bijeenkomst aanschoof, kreeg vragen over vervolgonderzoek. ,,Je moet niet meer onderzoek willen als dat alleen maar meer mogelijkheden tot vertraging geeft’’, zei ze. ,,Er moet beleid komen op wat er nu gebeurt.’’

Een andere medewerker van het instituut: ,,Het is al duidelijk dat deze situatie onwenselijk is. Hoeveel meer bewijs wil je hebben dat dit onwenselijk is?’’

Linda Valent en Vera van Waardenburg van Dorpsraad Wijk aan Zee noemen de aanval op het RIVM-rapport door Tata Steel ’sneu’. Valent:,,Ze snijden zich hiermee enorm in de vingers. Maar op een punt ben ik het met Tata Steel eens: er is zeker een vervolgonderzoek nodig. Want als één ding de afgelopen tijd duidelijk is geworden dan is het wel dat de zogenoemde grafietregens slechts een klein deel van het probleem zijn.’’

Meer nieuws uit Metropool

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.