Premium

Recensie: Psalmen van Marot komen tot leven in de Waalse Kerk

Recensie: Psalmen van Marot komen tot leven in de Waalse Kerk
Dirigente Margot Kalse.
© Archieffoto
Leiden

’Uit het diepst van mijn gedachte’ is het motto van projectkoor Key2Singing. Dirigent Margot Kalse waagt zich als geboren katholiek op het ketterse pad. Dringt met de nog niet ritmisch gezette psalmberijming linea recta door tot de bible belt. Voor de getogen ’moderne’ protestant, een hartig nootje kraken.

We hebben het over psalmen die vanuit de grondtekst (Hebreeuws) door Clément Marot (1496-1544) poëtisch zijn vertaald. Als hofdichter van de Franse koning kreeg hij de kans om zich te verdiepen in het berijmen van de psalmen, die al gauw de kerk veroverden. Pas aan het eind van Cléments leven werden zijn psalmen, ook zijn schalkse chansons, door een keur van componisten voorzien van polyfone zettingen.

Goede greep om de psalmen te mengen met wereldse liedjes. Want hoe geïnspireerd en kleurrijk Key2Singing ook zingt, een canzone tussen ’diepte van ellende’ kan geen kwaad.

Op verschillende manieren wordt een en dezelfde psalm benaderd: vier- of vijfstemmig, als kwartet, solistisch of plenair, al of niet begeleid door gamba en luit. Getoonzet door componisten als Sweelinck, Goudimel en Janequin leveren deze levendige, contrastrijke momenten op.

Als er één dirigent aan toonvorming doet, is dat Margot Kalse wel. Vocalen zijn niet mis te verstaan; de (vocale) melodielijn genereert muzikale betekenis. Zo ontstaan er strofen die glijden, dansen, springen. Ook geeft Kalse aandacht aan dynamiek binnen één woord, direct opvallend in het eerste solochanson ’D’ou vient cela’, waarin die welving binnen het woord spreekt.

Psalm 137, getoonzet door Sweelinck, stroomt als een onophoudelijk golfbeweging, van stemmen die elkaar zuchtend op de hielen zitten. De strofische versie van Datheen, getoonzet door Goudimel ontvangt juist na iedere zin lucht. Stralend zingen de sopranen de cantus firmus, waar de andere stemmen beeldschoon, als wilgentakken omheen ranken.

Vrouwen laten linten zweven door psalm 33 ’Reveillez-vous’, waaronder de mannen stevig hun eigen melodie trekken in een toonzetting van Pevernage, gevolgd door die van Janequin. Een van de baritons zingt zelfs geheel los van zijn partituur! Daarna soleert Kalse met strofen van Le Roy. Tot slot een verrukkelijk werelds lied, afwisselend Frans en oud-Nederlands. Key2Singing gaat helemaal los, spetterend, vitaal, met swingende nadruk op ’Puys que ainsy!

Projectkoor Key2Singing o.l.v. Margot Kalse (alt-mezzo), Earl Christy (luit), Ben Bults (viola da gamba), toelichtingen door Antoine Hol. Gehoord: 28/9, Waalse Kerk, Leiden.

Meer nieuws uit Leiden

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.