Raam op Rusland: ’Houd cultureel contact met Rusland in stand’

Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (D66).
© foto ANP
Leiden

Russen hebben ’overwegend een positief beeld van Nederland’. Dat zou blijken uit een onderzoek van het onafhankelijke, in Moskou gevestigde sociologische onderzoeksinstituut Levada. Weliswaar weten de Russen niet zo veel van Nederland, maar, zegt journalist en Ruslandkenner Hubert Smeets (63), ’meer dan Amerikanen’. ,,Ze weten dat wij een monarchie zijn, een parlementaire democratie hebben, dat wij een liberale samenleving zijn en goede sociale voorzieningen. Ze waarderen dat positief.’’

Smeets is de drijvende kracht achter de in Leiden gevestigde organisatie Raam op Rusland. Dit ’podium voor kennis, analyse en debat’ wil de belangstelling voor Rusland in ons land bevorderen. Dat is nodig, want Nederlanders willen steeds minder weten van Rusland. De agressieve, vaak cynische Russische machtspolitiek onder president Poetin is daar een belangrijke oorzaak van. De stuurse Russische omgang met het dossier MH17 heeft de belangstelling ook al niet aangewakkerd.

Toch, stelt Smeets, zijn de opleidingen Russische Studies van de Universiteit Leiden (62 studenten) en Russische en Slavische Studies van de Universiteit van Amsterdam (39) populair. Publieksbijeenkomsten van Raam op Rusland trekken een ’grote en groeiende belangstelling, ook onder jongeren’, zegt Smeets. Latent is de belangstelling voor Rusland er dus wel.

Ruslandbrief

VVD-minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken stuurde in december vorig jaar een ’Ruslandbrief’ naar de Tweede Kamer, waarin hij zegt dat de houding van de Nederlandse regering niet erg zal veranderen zolang Vladimir Poetin in de top van de regering zit. Het gaat om een combinatie van ’druk en dialoog’. De EU legt sancties op zolang de illegale annexatie van de Krim voortduurt en Rusland de Minsk-akkoorden over het oostelijke deel van Oekraïne niet nakomt.

Dialoog is echter ook nodig, al was het maar omdat Nederland na China de belangrijkste handelspartner is van Rusland. Vorig jaar voerde Nederland olie en gas uit Rusland door ter waarde van 39,3 miljard dollar; Nederland is voor Rusland belangrijk als ’gasrotonde’. Met dialoog wil Blok ’inzicht krijgen in de onderlinge verschillen en de eigen belangen behartigen’.

Open brief

In een open brief, ’Commentaar op Ruslandstrategie regering’ roept Raam op Rusland op om vooral de culturele betrekkingen open te houden. Concreet pleit de organisatie voor het openhouden van het Nuffic-Neso kantoor in Moskou, dat studentenuitwisseling mogelijk maakt. Vorig jaar studeerden bijna 900 Russen in Nederland. Raam op Rusland beschouwt ze als de ’toekomstige beleidsmakers’. ,,De Rusische alumni hebben een zeer positieve kijk op Nederland en willen graag werken aan betere relaties.’’

Ook, zegt Smeets, ’zit er muziek’ in wetenschappelijke samenwerking, scholierenuitwisselingen, toerisme en kennisuitwisseling met bijvoorbeeld cultureel erfgoedorganisaties. Nederland moet investeren in relaties ’van mens tot mens’. ,,Daar is behoefte aan.’’

Kamervoorzitter Khadija Arib klaagde vorige week over het feit dat de Russische Doema geen visum wil geven aan het kritische Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (D66). Hij zou deel uitmaken van een parlementaire delegatie die een beleefdheidsbezoek aan de Doema wil brengen, maar de Russen vinden hem te kritisch. Smeets begrijpt het protest, maar anderzijds: ,,Nederland kon dit verwachten. Moskou is niet geïnteresseerd in de Nederlandse regels. Het is vanuit Russisch perspectief natuurlijk een provocatie om Sjoerdsma in de delegatie op te nemen. Tja, zo komt de boel niet in beweging.’’

Meer nieuws uit Leiden

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.