Premium

Recensie: Pingpongende rouwverwerking bij toneelgroep Imperium

Recensie: Pingpongende rouwverwerking bij toneelgroep Imperium
Scène uit de voorstelling ’Waakhondje’.
© Foto René Huinen
Leiden

De regie-aanwijzing voor de eerste scène in het script is summier: ’Mara en Evi thuis. Een dag uit het leven van de zusjes. Ze koken, maken schoon, doen de was enz. Moeder ligt in bed.’ Met andere woorden: de scriptschrijver laat de theatermakers volledig vrij om deze eerste scène in te vullen.

En aangezien een goed begin nog altijd het halve werk oplevert, raakt Imperium meteen de juiste toon die kenmerkend is voor de gehele voorstelling. Zonder een woord te zeggen drogen de zusjes synchroon de bordjes en glazen af. Fraai gestileerd, en bijna pantomimisch van opzet.

Daarna volgt een variant bij het opvouwen van de was. Het kenmerkende aan deze scène is de mimiek en perfecte timing in het spel van Laurike in ’t Veld en Melanie Bos als de zusjes. Het is een genoegen om te zien, hoe flitsend zij voortdurend op elkaar reageren. Als ze nog zwijgen en vooral ook als ze in de daaropvolgende scènes eenmaal gaan praten. En praten doen ze veel, heel veel! Korte dialogen die al pingpongend over en weer schieten. De bijdrage van deze Imperium-actrices is troef één van deze productie.

Troef twee is het decor dat moeiteloos jarenlang in je geheugen gegrift blijft staan. Het (kleine) speelvlak wordt gedomineerd door een groot, oerdegelijk en stevig ogend, hagelwit ledikant. Het staat symbool voor het kleine, besloten wereldje waarin de personages zich bevinden.

Maar het tekent ook de intieme, geborgen sfeer van deze beslotenheid waarin grote conflicten afwezig lijken. Het gaat, kort gezegd, om rouwverwerking na het verongelukken van de vader, respectievelijk echtgenoot.

Het spel komt dramatechnisch bijna klassiek op gang door tussenkomst van een buitenstaander. Het is de buurjongen die een spreekbeurt wil gaan houden over de dood. Het komt hem goed uit, dat de buren ervaringsdeskundigen zijn. Dat klinkt luchtig binnen de zware context van rouwverwerking. Maar dat is nu precies de mengeling die de voorstelling kenmerkt.

Thomas Westerhout als de buurjongen weet menigmaal een lach te scoren bij het publiek. Zeker als hij aan de rand van het bed voor de buurvrouw en haar dochters zijn spreekbeurt mag uitproberen. Hier bereikt de voorstelling een welhaast hilarisch hoogtepunt. En het is Lidewij Gerits als de moeder die vervolgens voor een fraaie omslag in de sfeertekening mag zorgen. Daar waar zij zich eerst maandenlang in dat grote bed overgaf aan apathie en haar dochters tot ’waakhondjes’ reduceerde, ontstaat er dankzij de (onbewuste) interventie van de buurjongen ruimte voor echte rouwverwerking. Het slaapkamerraam mag open, vogelgeluiden worden letterlijk weer gehoord.

Naast dat imposante ledikant is er nog plaats voor een voordeur op het speelvlak. Een deur met enkele details: een luikje, een NEE-sticker, een afgeplakte brievenbus en een kapotte deurbel. Subtieler kun je een isolement niet aangeven.

’Waakhondje’ van Peer Wittenbols door toneelgroep Imperium. Regie: Jan Joost Aten. Gezien: 14/2, Imperiumtheater, Oude Vest, Leiden. Daar nog te zien tot en met 7/3. Meer informatie: imperiumtheater.nl

Meer nieuws uit Leiden

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.