Premium

Schooldirecteur Eduard Nagel maakt geen fietstocht, maar verlaat tussentijds Bonaventuracollege Burggravenlaan

Schooldirecteur Eduard Nagel maakt geen fietstocht, maar verlaat tussentijds Bonaventuracollege Burggravenlaan
Eduard Nagel heeft inmiddels ’zijn’ Bonaventuracollege Burggravenlaan verlaten; ,,Geweldig wanneer je mensen stappen ziet maken.’’
© foto Taco van der Eb
Leiden

Hij zou deze voorjaarsvakantie beginnen aan een 6.500 kilometer lange fietstocht van Miami naar San Diego, maar het liep anders voor directeur Eduard Nagel (58) van het Bonaventuracollege Burggravenlaan. Hij kreeg een ’prachtige klus’ aangeboden op het Montessori Lyceum in Amsterdam.

En omdat hij eind 2019 toch al had besloten dat dit zijn laatste jaar op school zou worden, veranderde een voorgenomen verlof in een tussentijds afscheid. Vervroegd wil hij het niet noemen: „Een gemiddelde schooldirecteur zit minder dan vijf jaar op één plek, ik hier bijna tien jaar. En met veel plezier.”

Het betekende een persoonlijk record: tot nu werkte hij nergens langer dan zeven jaar. En zeker in het begin nam zijn carrière soms verrassende wendingen. Zo bekeek hij na zijn studie geschiedenis in Leiden hoe buitendienstmedewerkers van drankenfabrikant Bols konden worden gevoed met marktinformatie. Via een start-up in de mobiele telefonie, belandde hij in 1998 in het onderwijs.

Premier Rutte

Eerst doceerde hij geschiedenis en economie, na enkele jaren werd hij directeur. Zo leidde hij, voordat hij naar het ’keurige’ Bonaventuracollege kwam, het Johan de Wittcollege in de Haagse binnenstad. En dat stond niet voor niets in de volksmond bekend als Johan de Zwartcollege. In Nagels tijd kreeg die school er een bijzondere leraar maatschappijleer bij: premier Rutte. „Ik had dat niet zelf geregeld, hoor. Dat ging via onze bestuurder Kars Veling, prominent ChristenUnie-lid. Maar ik vond het wel erg mooi als ik hoorde hoe onze minister-president veelal uit kansarme gezinnen afkomstige leerlingen wist te empoweren. Zo van: ’Welke kansen heb je en hoe kun je die versterken? Waar ligt jouw kracht?’’

Het is iets waar ook Nagel zich graag mee bezighoudt. Door ruimte voor ontwikkeling te scheppen - hij is dan ook erg trots op het ’prachtige infocentrum’ dat dit schooljaar de deuren opende - en geniet intens wanneer hij mensen ’stappen ziet maken’. En wat kan een ogenschijnlijk simpel praatje in de gang toch veel in gang zetten! Lopen mensen ergens tegenaan, dan móet hij weten hoe dat komt. En vooral: hoe het gaat lukken om eruit te komen?

Rokersruimte

Hij kreeg er veel voor terug. Zo zal hij nooit het moment in 2014 vergeten dat hij - in de zoveelste bocht van de Alpe d’Huez - omhoog werd gejuicht door ’allemaal’ leerlingen. „Ik was na vijf beklimmingen gesloopt, maar het gaf je zo veel kracht en was zo’n bijzondere ervaring dat ik ook maar niet meer ben nagegaan of ze daar soms aan luxeverzuim deden.”

Toen hij in Leiden begon, kreeg hij twee belangrijke taken mee: de financiën op orde brengen en de cultuur veranderen. Die dingen hingen ook samen, legt hij uit: „Als collega’s te veel privileges en ruimte krijgen, dan heeft dat in het onderwijs gevolgen voor de roosterbaarheid en het rondkomen met de middelen die je tot je beschikking hebt.” Tekenend in dat verband vond hij het dat in in de rokersruimte binnen de school - ’een faciliteit die toen al wettelijk verboden was’ - een foto hing van de toenmalige bestuursvoorzitter. „Op zijn hoofd waren twee hoorntjes en een sikje getekend. Ook was hij voorzien van een drietand.”

Hoewel hij het liefst mensen mee krijgt, wist Nagel bij voorbaat dat een deel van de docenten zou afhaken: „Dat gebeurde ook bij een klein deel van hen. Zij waren niet in alle opzichten even ontwikkelingsgericht en opbouwend. Het grappige was wel dat ik ook een aantal mailtjes en MSN-berichten - Appjes had je nog niet - kreeg van: ’Hè hè, eindelijk gaat er iets gebeuren’.”

De mailers kregen sneller gelijk dan ze hadden verwacht: in de kerstvakantie gooiden de Bona-directeuren en een interim-bestuurder de lestabellen rigoureus om. De tijd dat alle vakken op alle vestigingen werden gegeven was voorgoed voorbij: dat gaf te veel gependel en ander roostergedoe. Volgende stap was dat de vestigingen zich gingen profileren. Aan de Burggravenlaan kwamen internationalisering en business centraal te staan. Het legde de school geen windeieren. Onder Nagel groeide het aantal leerlingen van 830 naar 1.200 en waren uitbreidingen nodig: zo kreeg de nieuwbouw er een verdieping op en werd de aula uitgebreid.

Uitbreiding

Toen ook dat onvoldoende bleek, kreeg de school er in 2017 enkele lokalen bij aan de Sumatrastraat. Hoewel het daar een ’uitgewoond gebeuren’ was dat in niets leek op het monumentale ontwerp van Dudok, bleek het toch een ’hele inspirerende omgeving’. De school deelde het gebouw namelijk met kunstenaarscollectief Nieuwplaatz en dat leidde tot de ’mooiste kruisbestuivingen’. Zo verzorgen de leden workshops, waarbij leerlingen tevens zien hoe zij werken. En toen de 3 Oktoberoptocht een thuisbasis nodig had bij het nieuwe startpunt aan de Zoeterwoudsesingel zorgden ze ervoor dat aula en plein van het ’Bona’ nadrukkelijk in beeld kwamen. „En bij mijn afscheid op 3 april gaat hun jazzbandje een uurtje tetteren.”

Hij hoopt dan al aardig op streek te zijn in Amsterdam, waar hij op verzoek van het bestuur ’iets met de formatie moet doen’. Alsnog fietsen in het zuiden van de VS zit er dan even niet in: „Daar is het dan net hurricane season.” Maar het gaat absoluut nog een keer gebeuren. En we hoeven er niet van op te kijken wanneer hij er, net als tijdens zijn fietstocht van Vancouver naar Lima in 2016, wekelijks verslag van doet via de radio van omroep Max.

Meer nieuws uit Leiden

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.