Verweerd grafmonument Van Hemessen, de historische veldwachter uit Woubrugge, totaal vernieuwd

Het grafmonument van O.C. van Hemessen en zijn echtgenote wordt helemaal opgeknapt in Woubrugge.© Foto Hielco Kuipers

Paul van der Kooij
Woubrugge

Het grafmonument van Otto Cornelis van Hemessen, de veldwachter die Woubrugge warm maakte voor de eigen geschiedenis, wordt binnenkort totaal vernieuwd. De gemeente Kaag en Braassem heeft daar opdracht voor geven.

Een verzoek in die richting kwam van de Historische Vereniging O.C. van Hemessen en de stichting achter het naar Van Hemessen vernoemde museum. Daar staat de historische collectie centraal die de naamgever aan het eind van de negentiende eeuw begon te verzamelen.

Volgens Ed Molenaar, voorzitter van vereniging en stichting, gaf een trouw lid van de vereniging enkele jaren geleden de aanzet voor het verzoek: „Tijdens de jaarlijkse ledenvergadering zei hij: ’Wat ziet dat graf van Van Hemessen er uit. Wat is het vreselijk in verval geraakt’.”

Probleem leek lange tijd dat niemand zich er verantwoordelijk voor voelde. „Het was na Van Hemessens dood in ’37 weliswaar aangeboden door gemeentebestuur en burgerij van Woubrugge. Maar de gemeente ging eerst op in Jacobswoude en later in Kaag en Braassem.”

tekst loopt door onder de foto

Het grafmonument van O.C. van Hemessen en zijn echtgenote wordt helemaal opgeknapt in Woubrugge.© foto Ed Molenaar

Namaken

Omdat niemand het graf op de gemeentelijke begraafplaats onderhield, werd het verval steeds ernstiger: „De teksten zijn nog maar amper leesbaar en het monument is zo slecht dat restaureren niet meer mogelijk is. Zo voorziet de ingeschakelde steenhouwer dat wanneer men de ene scheur repareert, een ander ernaast komt. Vandaar de keus om het exact na te maken’’, weet Molenaar.

,,Hoewel het uit historisch oogpunt beter was geweest wanneer een restauratie nog wél had gekund, vinden we het bijzonder mooi dat het grafmonument wordt hersteld en we er weer naar kunnen verwijzen. Dat je niet meer alle graven langs moet om goed te kijken waar hij precies ligt, maar het juist zal opvallen tussen de andere oude graven.”

Molenaar vindt dat niet meer dan terecht voor een man die ’zo’n bekend figuur is geweest en naar wie uit eerbetoon zoveel is vernoemd’: „Zo draagt ook de kade aan de westzijde van de Woudwetering, in het hart van Woubrugge, zijn naam.”

Dankbare herinnering

Het grafmonument bestaat uit twee delen. Op het liggende gedeelte prijken de namen van Van Hemessen en zijn echtgenote Jannetje van der Laan. Op het staande gedeelte staat: ’In dankbare herinnering van gemeentebestuur en burgerij van Woubrugge’.

tekst loopt door onder de foto

Het liggende deel van het grafmonument van Van Hemessen in Woubrugge© Foto Hielco Kuipers

Niet alleen ving ’O.C.’ de geschiedenis van de kernen Woubrugge en Hoogmade en zijn bewoners in boeken die ook ver buiten de gemeentegrenzen werden gewaardeerd, zijn onvermoeibare graaf- en spitwerk zorgde er tevens voor dat dorpsgenoten geïnteresseerd raakten in de eigen geschiedenis.

Werd er ’iets ouds’ gevonden of opgegraven, dan zeiden ze niet voor niets: ’Breng het maar naar de veldwachter’. De man die die functie van 1884 tot 1920 vervulde en ook daarna historisch actief bleef, beschreef het dan en gaf het een plaats in het gemeentehuis of bij hem thuis. Het museum zou er immers pas in de jaren ’50 komen.

En in 1913, honderd jaar nadat de Fransen ons land hadden verlaten, gaf Van Hemessen de aanzet tot een comité dat een onafhankelijkheidsfeest organiseerde met historische optocht. Eindpunt was het monument dat kort tevoren was opgericht op de plek waar volgens de bevindingen van Van Hemessen het dorp Jacobswoude stond voordat het tussen 1550 en 1600 stukje bij beetje verdronk en veel inwoners naar Woubrugge verhuisden.

Meer nieuws uit Leiden

Net Binnen

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.