Raad van Bestuur: ’Fusie Alrijne ziekenhuizen moest wel’

Raad van Bestuur: ’Fusie Alrijne ziekenhuizen moest wel’
© Foto Hielco Kuipers
De Raad van Bestuur van de Alrijne Zorggroep: Marja Ho-Dac, Ron Treffers en Mark de Jong: ’Verder reizen, was een afgewogen risico’.

Fusie van het Rijnland Ziekenhuis in Leiderdorp en Alphen aan den Rijn en het Diaconessenhuis in Leiden per 1 januari 2015 was onontkoombaar, zeggen de bestuurders van Alrijne, Marja Ho-Dac, Ron Treffers en Mark de Jong.

,,De zorgverzekeraars stellen steeds hogere eisen aan de kwaliteit van de ziekenhuiszorg. En terecht. Door samen te gaan, konden we voorkomen dat we bepaalde zorg niet meer mochten leveren.’’

Kunt u dat uitleggen?

Treffers:,,Dat gaat over volumenormen. We moeten bepaalde ingrepen minimaal een bepaald aantal keren per jaar doen om kwaliteit te kunnen blijven leveren. En anders vergoedt de zorgverzekeraar die zorg niet meer. Onze ziekenhuizen dreigden er voor bepaalde ingrepen niet aan te voldoen. Door samen te gaan, komen we wel aan de normen en kunnen we de zorg blijven geven. Voorbeelden zijn de behandelingen bij borstkanker, de endeldarm, schildklier en vaat-operaties en de zorg aan patiënten die via de Spoedeisende Hulp binnenkomen.’’

Ho-Dac:,,Die volume-eisen zijn er niet zomaar. Ze zijn naar voren gebracht door onze eigen beroepsverenigingen.’’

Toezichthouder ACM (Autoriteit Consument en Markt) concludeerde enkele weken geleden juist dat ziekenhuisfusies niet tot een aantoonbare kwaliteitsverhoging leiden. De zorg wordt alleen maar duurder, vanwege afname van de concurrentie in de regio.

Treffers:,,Onzin. Wij kunnen aantonen dat onze fusie geslaagd is. Dank zij de fusie kunnen we bepaalde zorg voor de regio behouden. Dan heb je het over kwaliteit.’’

De Jong:,,De zorg wordt juist minder duur. Kijk bijvoorbeeld naar de apparatuur die we maar voor één ziekenhuis hoeven aan te schaffen. Die effecten zie je niet meteen, maar vanwege de investering pas na een of twee jaar.’’

U kunt aantonen dat de kwaliteit is verbeterd?

Treffers:,,Ja, we hebben minder complicaties en kortere opnames. Bijvoorbeeld bij operaties aan de dikke darm. Landelijk treden bij zeven tot tien procent van de operaties ernstige infecties op. Bij ons is dat percentage nu onder de vijf procent omdat we veel ervaring opdoen met de operatie. Een ander voorbeeld: sinds begin dit jaar zetten we casemanagers in. Hij of zij is voor een patiënt met kanker van het begin tot het einde van het ziekteproces een aanspreekpunt. Doordat de teams zijn gefuseerd, kunnen we daar mensen voor vrijmaken.’’

De ziekenhuizen verdelen nu de taken. Er wordt volop verbouwd en verhuisd.

Ambulances rijden niet meer naar Alrijne Leiden, omdat de ’poli acute zorg’ daar is gesloten. Alrijne Leiderdorp heeft de Spoedeisende Hulp, de intensive care en hier wordt ook de complexe zorg geleverd. Hier zijn ook de bevallingen en komen de kinderopnames.

Het ziekenhuis in Leiden wordt meer en meer ingericht voor geplande opnames, bijvoorbeeld voor de knie of heup. De orthopeden werken daarom sinds mei in Leiden.

Hier komt ook het expertisecentrum voor chronische aandoeningen als hartfalen, astma en diabetes. Alrijne Leiden heeft ook een afdeling voor de acute opvang en stabilisatie voor het geval de toestand van een opgenomen patient verslechtert.

Dat betekent in een aantal gevallen verder reizen voor de patiënt. Bollenstrekers bijvoorbeeld, kunnen lang niet voor alles meer in hun oude, vertrouwde ‘Diac’ terecht. Krijgen jullie al reacties?

Ho-Dac:,,Ja, mensen moeten er aan wennen, maar we proberen het zo goed mogelijk uit te leggen. Dat begint al bij de huisarts die de patiënten doorverwijst. We hebben daarom huisartsen bezocht en geprobeerd de bereikbaarheid van de specialist voor de huisarts te verbeteren. De huisarts kan de patiënt dan sneller uitleggen waarom hij voor een bepaalde aandoening ergens moet zijn. Overigens hebben we het hier over de patiënten die klinische zorg krijgen, zo’n 10 tot 15 procent. Poliklinische zorg kan net als voorheen op alle drie de ziekenhuislocaties bij de vertrouwde specialist. Bovendien verplaatst de chronische zorg zich steeds meer van het ziekenhuis naar de huisarts. En naar de buitenpoli’s in Katwijk, Lisse en binnenkort Sassenheim. Het blijft natuurlijk een risico dat mensen voor een ander ziekenhuis kiezen. Maar die risico’s hebben we goed tegen elkaar afgewogen.’’

Treffers:,,Een aantal patiënten moet wellicht verder reizen, maar zonder fusie was de reis misschien nog langer geweest omdat we bepaalde zorg niet meer hadden kunnen leveren in deze regio. Je ziet ook dat mensen steeds vaker ’googelen’ op ziekenhuizen en op kwaliteit. Mensen kiezen dan voor kwaliteit.’’

Zijn de verhuizingen met bijbehorende verbouwingen al bijna voltooid?”

De Jong:,,Ik denk dat 95 procent van de mensen nu al op de goede plek is. De kinderafdeling wordt 17 oktober in gebruik genomen. De maag-, darm- en leverartsen verhuizen eind dit jaar nog van Leiderdorp naar Leiden. In maart is ook de verbouwing van de spoedpost klaar.’’

Twee culturen komen bij elkaar. Hoe reageren de medewerkers op de fusie?

Treffers:,,Het verschil in culturen moeten we niet overdrijven. Het gaat om acht kilometer. Er zijn natuurlijk wel verschillen, met name in werkwijze. Dat is soms wennen, maar kan mensen ook enthousiast maken. Het is leuk om van elkaar te leren.’’

Zijn er arbeidsplaatsen door de fusie verloren gegaan?

De Jong:,,Doel van de fusie was het verhogen van de kwaliteit, niet een bezuiniging. We hebben evenveel handen aan het bed als voor de fusie. Bij de ondersteunende diensten is wel wat werkgelegenheid verloren gegaan. En we hebben zo’n twintig managers minder. Kijk ook naar ons: de raad van bestuur is van vier naar drie mensen gegaan.’’

Het Alrijne Ziekenhuis werkt intussen op het gebied van de oncologiezorg steeds meer samen met het Groene Hart Ziekenhuis in Gouda onder de naam Samen+.

Treffers:,,Dat klopt. De complexe operaties gaan we steeds meer bundelen om het aantal complicaties te verminderen en het herstel te bevorderen. De samenwerking met Gouda is er al sinds enkele jaren op het gebied van borst- en darmkanker. Endeldarmoperaties doen we alleen nog in Leiderdorp. Sinds deze zomer doen we de schildklieroperaties in Gouda. Zo willen we die samenwerking stapsgewijs uitbreiden. Voor de operatie moet de patiënt dan misschien verder reizen, maar voor de voor- en nazorg kan hij gewoon in het eigen ziekenhuis terecht.’’

Wordt GHZ in Gouda de volgende fusiepartner?

Treffers:,,Nee, er zijn voor intensieve samenwerking best hobbels te nemen, bijvoorbeeld op het gebied van de administratie. Maar we gaan niet fuseren.’’

Chirurg Jephta van den Bremer:

Overvolle wachtkamer bijna verleden tijd

Elke dag rond vier uur stroomt de Spoedeisende Hulp van het Alrijne Ziekenhuis Leiderdorp vol. Pas in de loop van de avond wordt het rustiger. De tijd dat mensen moeten wachten voor ze worden geholpen, kan flink oplopen. ,,Het heeft onze zorg’’, zegt chirurg Jephta van den Bremer tijdens een rondleiding. ,,Het is onze achilleshiel, maar ik verwacht dat het de volgende maand al veel beter gaat.’’ Hij wijst op de verbouwing die in volle gang is en ervoor moet zorgen dat de hulp efficiënter kan worden geboden.

De drukte bij de Spoedpost (Spoedeisende Hulp (SEH) en de Huisartsenpost) neemt toe door de vergrijzing en de toenemende zorgzwaarte. ,,Dat beeld is landelijk’’, zegt Van den Bremer. ,,Wij zien bij ons 15 tot 20 procent meer bezoekers, ook omdat de ’Poli Acute Zorg’ in ons Leidse ziekenhuis gesloten is. Ter vergelijking: het GHZ in Gouda krijgt 10 procent meer bezoekers. Bij ons valt de stijging dan ook nog eens samen met de verbouwing.’’

De nieuwe inrichting belooft verbetering: ,,Iedere patiënt loopt straks eerst langs de huisartsenpost. Die verwijst mensen zo nodig door naar de SEH. Nu loopt dat nog meer door elkaar. We krijgen bovendien meer ruimtes, waardoor we de bezoekersstromen beter kunnen scheiden en ze zo sneller kunnen helpen. Ook iemand met een laag ingeschaalde enkelverstuiking wordt straks sneller geholpen.’’

Trots loopt de arts door het in aanbouw zijnde atrium. ,,Dit was een loze buitenruimte. Door deze plek bij het ziekenhuis te betrekken, wonnen we veel extra ruimte.’’ In maart is de verbouwing van de spoedpost klaar.

Kinderarts Michel Wijermans:Alle kinderopnames binnenkort in Leiderdorp

De bouwopzichter bij de ingang van de kinderafdeling is onverbiddelijk. ,,Verder mogen jullie niet.’’ Op de vijfde verdieping van het Alrijne Ziekenhuis wordt de afdeling met negen één- en vijf twee persoonskamers in orde te maken voor de kinderen en de jeugd tot 18 jaar.

,,Dan moet je na 17 oktober nog een keer terugkomen’’, stelt kinderarts Michel Weijerman voor. ,,Dan is deze afdeling klaar.’’ Dat betekent dat alle kinderopnames voortaan in Leiderdorp zijn en niet meer zoals vóór de fusie, in alle twee de ziekenhuizen.

De arts vertelt enthousiast hoe het eruit gaat zien. ,,Het interieur is in de stijl van de natuur. Zo zijn er molens met draaibare wieken en boten met kajuiten. Alle kamers hebben een eigen douche. Een aantal kamers heeft een monitor, zodat de patiëntjes extra kunnen worden bewaakt. Slepen met stretchers voor ouders die blijven slapen, is straks ook verleden tijd. We trekken aan een handvat in de wand en het bed komt naar beneden.’’

Dat doet hij even later voor, als we één verdieping lager, op de baby- en kraamafdeling ofwel het ’Moeder en kindcentrum’ zijn beland. Een ruk aan het handvat, en het bed voor vader staat klaar.

Deze afdeling is eerder dit jaar opgeknapt. Er zijn zes verloskamers en een couveusezaal. En wat nieuw is, zijn de twaalf kraamsuites, waar het jonge gezin op een eigen kamer kan bijkomen van de bevalling. Blij is Weijerman ook met de drie couveusesuites. ,,Een kindje dat in de couveuse moet, kan zo toch bij de moeder op de kamer blijven. De couveusezaal is er voor de baby’s van wie de moeder al naar huis mocht.’’

Wil je niks missen van Leidsch Dagblad? Like ons dan op Facebook!

Het laatste nieuws