Plastisch chirurgen bagatelliseren bijwerkingen: Doodziek van nieuwe borsten

Plastisch chirurgen bagatelliseren bijwerkingen: Doodziek van nieuwe borsten
© illustratie: Jan Lamers

Op haar sterfbed zei Nienke tegen haar arts: ,,Nu kun je het eindelijk oplossen’’. Zeventien jaar was de vrouw aan siliconen blootgesteld gesteld geweest. Ze was ervan overtuigd dat ze daarvan ziek was geworden. Ze kreeg gelijk van de wetenschappers die na haar dood haar lichaam onderzochten. Op de meest vreemde plekken werden piepkleine deeltjes siliconen aangetroffen. Voor duizenden lotgenoten is dit de zoveelste bevestiging dat je van siliconen implantaten doodziek kunt worden.

Rita Kappel, een van de artsen die betrokken was bij het postmortaal onderzoek, stelt dat siliconen implantaten altijd moleculen uitzweten. Als je geluk hebt, word je daar pas op latere leeftijd ziek van. ,,Het maakt niet uit of je die beruchte PIP-implantaten hebt gekregen of een ander merk: uitgezwete siliconenmoleculen vinden stiekem hun weg in het lichaam.’’ Bij Nienke werd een stapeling van siliconenmoleculen gevonden in de spieren, het ruggenmerg, de hersenen en alle organen.

Doofpot

,,Ik deed het onderzoek samen met patholoog Henry Dijkman, die vooral de technische kant voor zijn rekening nam. Voor ons staat vast dat siliconen protheses altijd moleculen uitzweten. Verder wetenschappelijk onderzoek moet verklaren hoe dit dan schade veroorzaakt. Ons onderzoek is na publicatie echter vrijwel meteen in de doofpot gestopt. Als er wel op wordt gereageerd is dat met: ’Het betreft één geval, dus er moet meer onderzoek komen om dit te bewijzen’. Als je een compleet gaaf fossiel van een dinosaurus in de diepere lagen van China vindt, dan weet je dat het beest daar heeft rondgelopen. Je hoeft er niet tien te vinden om dat zeker te weten. Bovendien: bij levende vrouwen is dit onderzoek niet te herhalen.’’

Volgens Dijkman en Kappel zweten de huidige implantaten wel minder, maar ’lekken’ ze nog steeds.

’Onderzoek Nienke’ werd in 2016 gepubliceerd. Dit en andere alarmerende verhalen weerhoudt vrouwen nog steeds niet om de hulp van een plastisch chirurg in te roepen. Jaarlijks worden bij zo’n 9.000 Nederlandse vrouwen implantaten geplaatst. Zo’n 70 procent betaalt de operatie uit eigen zak omdat de ingreep niet medisch maar cosmetisch is. De prijzen van borstvergroting variëren. ,,Vrouwen die ervan overtuigd zijn dat ze gelukkiger worden van grotere borsten, laten zich echt niet weerhouden’’, heeft Marga van Amersfoort gemerkt. ,,Voor ons, getroffen vrouwen, is dat gewoon onvoorstelbaar. Nu zijn wij van mening dat de meeste plastisch chirurgen de bijwerkingen bagatelliseren. Als slagers die hun eigen vlees keuren. Bovendien kun je je afvragen hoeveel vrouwen al die informatie goed in zich opnemen.’’

Van Amersfoort is voorzitter van het landelijke Meldpunt Klachten Siliconen waar inmiddels ruim vijfduizend gevallen bekend zijn van vrouwen die met uiteenlopende klachten kampen. Problemen als chronische vermoeidheid, spier- en gewrichtsontstekingen en haaruitval. ,,Om het nog maar niet te hebben over de heftige auto-immuunziekten en - waarover de media onlangs hebben bericht - een zeldzame vorm van kanker van het immuunsysteem: ALCL.

Mooi

Nadat Laura Miltenburg twee kinderen had gekregen en het gezin eenmaal op de rails stond, wilde ze wat aan haar borsten laten doen. ,,Er was zo weinig over en vriendinnen van me waren ook aan de borstvergroting, dus waarom ik niet.’’ Ze stapte naar een particuliere kliniek. ,,Daar werd me niets over de bijwerkingen verteld. Wel werd benadrukt hoe mooi het zou worden. Ik wilde slechts een bescheiden vergroting.’’

Drie jaar na de operatie werd Miltenburg wakker met een sterk vergrote borst. ,,Aanvankelijk was ik daar vrij laconiek onder. Ik ging terug naar de kliniek en de plastisch chirurg wist er eigenlijk niet zoveel raad mee. ’Zal ik een drain plaatsen’, opperde hij. Ik zei dat hij gewoon die protheses moest vervangen. Dat me dat een beter idee leek. Dit gebeurde. Het weefsel dat hij tijdens de operatie zag beviel hem niet, maar hij kon niet duiden wat er aan de hand was. Hij besloot het voor de zekerheid op te sturen. Toen ik terugkwam om de hechtingen te verwijderen bracht hij het nieuws: ’Ik maak vrouwen altijd blij, maar nu kan dat niet. Je hebt een zeldzame kankersoort’. Ik kon het niet geloven. Eerder had ik al baarmoederhalskanker gehad.’’

In het Leids Universitair Medisch Centrum werd Laura behandeld. ,,Bij de scan kwam naar voren dat mijn baarmoederhalskanker terug was. De zeldzame vorm van lymfeklierkanker bleek gerelateerd aan borstprotheses. Het een had niets met het ander te maken. De nieuwe protheses werden verwijderd en met de behandeling van de baarmoederhalskanker verdween ook de andere kankersoort. Ik houd mezelf voor dat ik geluk heb gehad dat door de ALCL mijn andere ziekte is ontdekt. Maar dat is een soort valse troost. Die baarmoederhalskanker had zich toch wel geopenbaard.’’

,,Ik heb die hele geschiedenis nog niet afgesloten. Ik word er ook elke dag mee geconfronteerd: ik heb veel pijn in het okselgebied. Het ene moment denk ik dat die plastisch chirurg niets te verwijten valt, het andere moment komen de herinneringen naar boven van zijn gestuntel. Een ding weet ik honderd procent zeker: als ik beter was voorgelicht over de gevaren had ik met mijn ziekteachtergrond een hele andere beslissing genomen.’’

Dom

Marga van Amersfoort: ,,Voordat ik voorzitter van het meldpunt werd, vond ik vrouwen die vanwege een schoonheidsideaal hun borsten lieten vergroten gewoon dom. Nu denk ik daar absoluut anders over. We werden allemaal voorgelogen. Door de fabrikanten en door de plastisch chirurgen. Ik heb zelf, als draagster van dat gemuteerde BRCA-1- gen, een enorme medische geschiedenis achter me liggen. Het is voor mij nooit de vraag geweest of ik borstkanker zou krijgen maar wanneer. Ik heb beide borsten laten amputeren. De plastisch chirurg stelde een borstreconstructie voor. Wist ik veel. Het werd een lijdensweg. Ik heb twee verschillende soorten implantaten gehad. Ik werd steeds zieker.’’ Uiteindelijk kreeg ze het advies het paar te verwijderen. Die ingreep werd niet vergoed door de verzekeraar. ,,Ik had geluk. Ik had het geld en ik ben blij dat ik de stap heb gezet. Ik ben er behoorlijk van opgeknapt. Maar wat als je geen geld hebt? Ik was nu echt dood geweest als ik die operatie niet had gedaan. Vanuit het meldpunt ken ik verhalen van vrouwen die een crowdfundingscampagne hebben opgezet om die operatie te kunnen betalen.’’

Pijn

Drie maanden geleden maakte het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu bekend dat zeventig procent van de vrouwen (695 van de 976 deelnemers aan het onderzoek) klachten hebben na de plaatsing van implantaten. Ze hebben pijn en last van kapselvorming (dan is er een stevige bindweefsellaag om het implantaat ontstaan). Daarnaast worden chronische vermoeidheid, gewrichtsklachten en spierklachten als grootste problemen genoemd. Bij driekwart van de vrouwen was sprake van een cosmetische borstvergroting. ,,Maar volgens het RIVM was niet hard te maken dat de implantaten de oorzaak zijn van de klachten’’, aldus Van Amersfoort. Daarvoor is dan weer vervolgonderzoek nodig. Wie houdt wie nu voor de gek en wie houdt wie nu het hand boven het hoofd? Met siliconen borsten is goed geld te verdienen.’’

Wil je niks missen van Leidsch Dagblad? Like ons dan op Facebook!

Het laatste nieuws